Mijn reis tot IJsland

In de vijfde klas kreeg ik, net zoals iedereen, te horen dat ik een profielwerkstuk moest maken over een onderwerp naar keuze. Al heel snel had ik besloten dat aardrijkskunde het enige vak was waar ik wel een profielwerkstuk mee wilde maken, maar toen moest ik nog een onderwerp verzinnen. De basis voor mijn onderwerp kwam eigenlijk uit ons aardrijkskundeboek. Ik heb het nu over het hoofdstuk dat gaat over de plaattektoniek. Ik wist namelijk al dat de plaattektoniek onder andere zorgde voor vulkaanuitbarstingen en aardbevingen, geologische fenomenen die ik erg interessant vind. Maar behalve het geologische aspect wou ik ook graag het sociale aspect wat belichten. Daardoor werd mijn eerste hoofdvraag: Wat is de invloed van de plaattektoniek op de mensen? Toen ik met deze hoofdvraag bij mijn begeleider dhr. Wolters kwam, kwam hij natuurlijk meteen met kritiek: Mijn hoofdvraag was nog veel te algemeen en mocht ook wel wat professioneler opgeschreven worden. Ik wist meteen dat ik me ging toespitsen op Indonesië, want daar is heel veel tektonische activiteit. Mijn hoofdvraag, nu wel professioneel opgeschreven, werd daardoor: Wat is de invloed van de plaattektoniek op het menselijk bestaan in Indonesië? Omdat Indonesië hoort bij toespitsen op nationale schaal en ik in de aardrijkskundelessen van dhr. Wolters had geleerd dat het ook heel belangrijk is om iets op een lokale schaal te bekijken, ben ik nog verder gegaan met toespitsen. Zo kwam ik erop om de invloed van de plaattektoniek op de eilanden Java, Sumatra en Timor te gaan vergelijken.

Toen was ik er echter nog niet, want dhr. Wolters wees mij op het belang van een praktisch onderzoek (zie foto 1), dat kan immers niet
ontbreken in de geologische aardrijkskunde. Daarom zocht ik contact met dhr. Andeweg, een hoogleraar aan de Vrije Universiteit van Amsterdam. Ik ben vervolgens twee keer op en neer gereisd naar Amsterdam-Zuid om met zijn hulp twee praktische experimenten uit te voeren: één om te onderzoeken wat er gebeurd als Australië tegen Timor op botst (foto 1) en één om te kijken of er verschillen zijn in de subductie bij Java, Sumatra en Timor (foto 2). Voor dit laatste experiment moesten we trouwens ‘putty’ maken (foto 3), een materiaal dat je kunt vergelijken met een vloeibare stuiterbal (erg leuk dus!).

De maanden daarna was het een kwestie van boeken doorzoeken, internet afstruinen, informatie verwerken en hoofdstukken schrijven in mijn eigen woorden, allemaal om mijn profielwerkstuk af te krijgen. Mijn eerste plan was om een kort maar duidelijk werkstuk te maken. Maar door de vele informatie kwamen er steeds meer details bij, waardoor ik er op een gegeven moment zo ver in zat dat ik niet anders kón dan heel erg uitgebreide hoofdstukken schrijven. Zo werd mijn profielwerkstuk steeds ingewikkelder en langer, waardoor het eindresultaat met alle bijlagen uiteindelijk op een kleine 60 pagina’s kwam. Behalve dat ik heel blij was dat het af was, was ik tijdens het werken aan mijn werkstuk ook heel enthousiast geworden en vond ik het echt leuk om te doen. Het was natuurlijk een bonus dat dhr. Wolters toen voorstelde om mijn werkstuk op te sturen naar www.aarde.nu, een site waarnaar je profielwerkstukken met een aardrijkskundig onderwerp kan sturen. De ingezonden profielwerkstukken worden vervolgens beoordeeld door een jury en uiteindelijk mogen tien leerlingen dan mee op een expeditie naar IJsland.

Toen mijn profielwerkstuk ergens in februari opgestuurd werd, dacht ik niet dat ik iets zou winnen. Sterker nog, in april was ik de wedstrijd eigenlijk al weer vergeten. Maar eind mei kwam er een brief met een uitnodiging om naar de prijsuitreiking te komen bij de Universiteit van Utrecht. Ik vond het leuk om te gaan, want iedereen zou in ieder geval een juryrapport krijgen over zijn of haar profielwerkstuk en ik was toch wel benieuwd wat de jury van mijn werkstuk vond. 4 juni ging ik dus enthousiast naar de uitreiking in Utrecht toe. Deze was heel spannend, er werd steeds een juryrapport voorgelezen zonder de naam te noemen van degene van wie het winnende profielwerkstuk was. Pas als het juryrapport helemaal voorgelezen was, werd de naam van de winnaar bekend gemaakt. Toen er een juryrapport werd voorgelezen over een profielwerkstuk dat over plaattektoniek ging en zich toegespitst had op 3 Indonesische eilanden, dacht ik: ‘Hé, dat zou nog best mijn werkstuk kunnen zijn’. En bingo, het ging ook over mijn profielwerkstuk, ik had een reis naar IJsland gewonnen!

Ik ben heel blij met de expeditie en ook een beetje trots dat mijn profielwerkstuk goed genoeg was om te winnen. De expeditie is van 6 t/m 15 augustus en we trekken eigenlijk heel IJsland rond. Ik ben heel benieuwd wat ik allemaal te zien krijg en wat ik allemaal leer. We worden begeleid door vier experts op aardwetenschappelijk gebied, zij hebben tijdens de expeditie dus van alles te vertellen over het landschap en de structuren! Kortom, ik kijk heel erg naar de expeditie uit en ik denk dat het behalve een leuke ook een erg leerzame excursie wordt!

Anna Brouwer